Į kolrangri leiš ķ hśsnęšismįlum.


Aš eiga  ašgang  į öruggu hśsnęši er grunnréttur lķkt og matur og hreint loft.  Žessi sķfellda endurtekna romantik ķ kringum s.k. eignastefnu er  aš mķnu mati fölsun og fęr okkur ekki til aš lķša betur eša verša hamingjusamari!  En enn er staglast į dįsemd žess aš “eignast” eigin ķbśš.   En eigum viš ekki aš eiga sparnašinn handa okkur į mešan į lķfinu stendur og njóta skemmtunar og hamingju.  Ekki endilega spara ķ daušri steinsteypu. Žetta viršist hafa byrjaš upp śr seinni styrjöldinni žegar viš vorum enn fįtęk og draumurinn var einfalt eigiš hśsnęši.  En žetta  varš fljótlega aš draumi um sem flesta fermetra og sem dżrastan marmara. Draumurinn varš aš martröš og žjóšin pinnföst,  naglhreinsandi og borgandi af okurlįnum.  Viš viršumst bara of stolt til aš višurkenna aš viš fórum offari ķ žessu sem svo mörgu öšru og erum enn į žessari meir en vafasömu leiš!

Stašreyndin er aš hśsnęši į Ķslandi er alltof stórt. Viš erum meš fleiri fermetra į mann en allir ašrir.  Og tilhvers mį spyrja sig žurfum viš fullt af ónothęfum fermetrum ķ hverri ķbśš og sameign.   Ķbśšir verša of dżrar vegna m.a. žessa.  Skošiš lśxushśsin eša stóru  ķbśširnar ķ blokkum sem eru til sölu.  Er ekki ķ lagi heima hjį okkur? 

Skošum eftirfarandi:

A.      Lįn vegna öflunar hśsnęšis eru of stutt og meš of hįa vexti auk verštryggingar.   Žessi lįn hefšu  ekki įtt aš vera  til 15, 25 eša 40 įra heldur til 60 eša 70 įra og žar af leišandi meš lęgri vöxtum.  Viš byggjum gott en of stórt hśsnęši sem endist lengi.  Og tķskan var aš hluta til aš greiša hratt nišur til aš “eignast”  steypuna.  Į kostnaš  hįrrar greišslu- og hśsnęšiskostnašar  sem hefur haldiš žjóšinni ķ vinnužręlkunarfangelsi įratugum saman.

(Lįn til leiguķbśša var žó komiš ķ 60 įr meš lįgum vöxtum)

B.      Lękkun byggingarkostnašar og fęrri fermetrar  er brżnt.  Sem dęmi mį nefna aš 3ja herberja ķbśš žarf ekki aš vera nema allt aš 70 m2. og 4ra allt aš 90 m2.  en ekki aš 2ja sé 70 m2. og 3ja sé 90 m2.  o.s.fr.

C.      Til višbótar žessu į hér aš vera almennur hśsnęšismarkašur. Almenn lįn eiga lķka aš vera til a.m.k. 60 įra meš lįgum vöxtum.   Ef byggt er yfir stęršarmörk verša lįnin hlutfallslega dżrari og viškomandi borgar meira fyrir alla auka fermetrana. Enda vęntanlega efni į žvķ! Varšandi almennu lįnin gętu bankarnir komiš inn ef žeim er treystandi til žess? Lįnaš allt aš hugsanlega 95% af kaupverši eignar.

 

Félagslega hśsnęšislįnakerfiš var lagt nišur 1998.  Žar geršu Framsóknar- og Sjįlfstęšisflokkur  mikil mistök.

Félagslega kerfiš var aš standa sig vel ķ rśm 60 įr og engin įstęša var aš leggja žaš nišur.  Félagslegar framkvęmdaašilar voru žó sķšustu įratugina meš of stórar og of margar ķbśšir į sama stašnum.   Og vegna of margra fermetra og dżrra lóša var bśsetukostnašur of hįr.  Žetta eru einfaldar stašreyndir.  Hafši ekkert meš félagslega lįnakerfiš aš gera.  Byggingarašilar voru einfaldlega kęrulausir og komumst upp meš žaš oft ķ gegnum pólķtķsk sambönd.  Žessa žętti hefši į sķnum tima mįtt laga meš einföldum ašgeršum! Fólk sem var meš frį 90% til 100% félagslegt lįn var hlutfallslega minnst ķ vanskilum žrįtt fyrir aš hafa lęgstu launin,  žannig var žaš nś!

Margir eru ķ dag aš tala um aš endurvekja félagslegt ķbśšalįnakerfi og žį hef ég oft bent į eftirfarandi.

Sęnska borg sem er meš byggingafélag sem heitir Skövdebostäder  (www.skovdebostader.se )sem er heildar mótuš hśsnęšisstefna ķ sveitarfélaginu.  Žeir eiga og reka hefšbundnar ķbśšir, stśdentaķbśšir og ķbśšir fyrir 55 įra og eldri. Žannig aš viškomandi žarf aldrei aš fara śt śr žessu félagi ef ašstęšur breytast ekki eša flutt annaš.   Hér er um żmsar geršir og śtfęrslur į ķbśšarhśsnęši aš ręša.  En öllum er aušvitaš frjįlst aš byggja sjįlfir en bara į öšrum forsendum.

Viš eigum ekki aš žurfa aš eyša nema ķ mesta lagi 1/4 til 1/3  af tekjum ķ hśsnęšiskostnaš.  En viš nįum žvķ ekki nema meš heildarįtaki og hugarfarsbreytingu.  

Endurgreišslur žess opinbera skulu heita hśsnęšisGreišslur og taka miš af tekjum, stęrš fjölskyldu og ķbśšarstęrš.  Allt fer fram ķ gegnum skattakerfiš sem greišir  į eins til žriggja mįnaša fresti žessar Greišslur.  Og mišar endurgreišslur viš aš nį įętlušu/settu leyfilegu hįmarki hśsnęšiskostnašar viškomandi fjölskyldu. Į žetta til jafns viš um leigu- og eignarhśsnęši.  

Viš notendur eigum žetta fjįrmagn sem rķkiš notar til endurgreišslu žar af lķšin tķš žegar halda žarf nišri huga og vilja žegnanna meš žvķ aš kalla žetta bętur. (Gamaldags śrreltur ölmusuhugsunarhįttur.)  Žetta į aušvitaš viš um allar endurgreišslur svo sem örorkugreišslur, lķfeyrisgreišslur eša hśsnęšisgreišslur.

Ljóst era š breyttur hśsnęšismarkašur sem aušveldar leigu- og/eša kaup į ķbśš mun til lengdar spara kostnaš ķ heilbrigšismįlum žjóšarinnar.  Hśsnęšisžręlkunin sem hefur tiškast hér hefur kostaš margan sjśkdóminn og veriš mörgum til ama og erfišis ķ daglegu lķfi.

Žetta eru fįeinar hugmyndir sem ég hef skrifaš um s.l. įratugi en ekkert hefur breyst nema til hins verra og žar af leišandi ķ raun alltaf hęgt aš birta sömu greinina.

Vonandi ber okkur gęfu til aš taka hśsnęšismįlin til heildarendurskošunar į nęsta kjörtķmabili žótt ekki sé ég bjartsżnn ef flokkurinn sem lagši félagslega kerfiš nišur kemst til valda.

Percy B. Stefįnsson

Rįšgjafi hjį Lausninni sjįlfsręktarsamtök og fyrrverandi forstöšumašur félagslega hśsnęšis lįnakerfisins hjį žįverandi Hśsnęšistofnun rķkisins. (Ķbśšalįnasjóši) 
mbl.is Tillögur Framsóknar valda bólgu
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 identicon

Percy, ég skora į žig aš skella žér inn į x.piratar.is og leggja žessi mįl fram žar og taka virkan žįtt ķ aš leggja drög aš og móta stefnu Pķrata ķ hśsnęšismįlum. Til žess eru Pķratar til, aš fólkiš geti lagt sitt af mörkum og komiš sinni žekkingu įleišis ķ kerfinu. Kerfiš er nefnilega ekki endilega meš allar eša yfirhöfuš rétta upplżsingar um öll mįl.

Kristjįn Frišjónssonn (IP-tala skrįš) 6.4.2013 kl. 19:58

2 Smįmynd:  Śrsśla Jünemann

Ég get ekki veriš meira en sammįla žér.

Śrsśla Jünemann, 7.4.2013 kl. 09:27

3 Smįmynd: Elle_

Ķ pistlinum segir: >Ekki endilega spara ķ daušri steinsteypu. - - - - -  En žetta  varš fljótlega aš draumi um sem flesta fermetra og sem dżrastan marmara.< 

Persónulega kżs ég aš spara ķ og vera ķ eigin 'steinsteypu' eša eigin 'viši'.  Og kemur marmara og stęrš ekki viš.  Žaš er öryggisins vegna, mešan mašur lifir, fyrir börnin manns ekki sķst, og mann sjįlfan.  Žannig get ég veriš sammįla pistlinum um flottheitin og stęršina en ekki allt hitt.

Žaš eru lķka börnin manns sem erfa mann og margir foreldrar sem hugsa um žaš og vilja ekki eyša og eyša ķ annarra manna hśs eša ķ 'skemmtanir'.  Žeim finnst žaš 'kolröng leiš'.

Elle_, 7.4.2013 kl. 12:01

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband